Ngoài các axit không có oxi như $HCl$, $HBr$, $HI$, các halogen còn tạo ra nhiều hợp chất chứa oxi: oxit, axit có oxi và muối của chúng. Các hợp chất này có tính oxi hóa rất mạnh nên được dùng nhiều trong tẩy trắng, khử trùng.
Các halogen tạo được nhiều oxit, ví dụ $Cl_2O$, $ClO_2$, $Cl_2O_6$, $Cl_2O_7$; $Br_2O$, $I_2O_5$... Chúng thường kém bền, dễ phân hủy, có tính oxi hóa mạnh và gây nổ khi tiếp xúc với chất dễ cháy.
Với clo, các axit có oxi được xếp theo chiều tăng số oxi hóa của clo:
| Axit | Công thức | Số oxi hóa Cl | Tên gọi |
|---|---|---|---|
| $HClO$ | +1 | Hipoclorơ | |
| $HClO_2$ | +3 | Clorơ | |
| $HClO_3$ | +5 | Cloric | |
| $HClO_4$ | +7 | Pecloric |
Khi số oxi hóa của clo tăng, tính axit tăng dần:
$HClO < HClO_2 < HClO_3 < HClO_4$
Trong đó $HClO$ là axit rất yếu (yếu hơn cả axit cacbonic), còn $HClO_4$ là một trong những axit mạnh nhất đã biết.
Ngược lại, tính oxi hóa giảm dần theo chiều tăng số oxi hóa:
$HClO > HClO_2 > HClO_3 > HClO_4$
Các axit giàu oxi kém bền, dễ phân hủy giải phóng oxi nguyên tử nên có tính tẩy màu, sát trùng mạnh.
Muối hipoclorit được điều chế khi cho halogen tác dụng với dung dịch kiềm.
Cho khí clo sục vào dung dịch $NaOH$ loãng, nguội:
$Cl_2 + 2NaOH \rightarrow NaCl + NaClO + H_2O$
Dung dịch thu được gọi là nước Gia-ven – hỗn hợp $NaCl$ và $NaClO$. Nhờ $NaClO$ có tính oxi hóa mạnh nên nước Gia-ven dùng để tẩy trắng vải, sợi và khử trùng.
Cho khí clo tác dụng với vôi tôi $Ca(OH)_2$ (huyền phù đặc):
$Cl_2 + Ca(OH)_2 \rightarrow CaOCl_2 + H_2O$
Clorua vôi $CaOCl_2$ là chất bột trắng, có công thức cấu tạo $Ca(OCl)Cl$, được dùng để tẩy trắng, khử trùng và xử lí nước thải. So với nước Gia-ven, clorua vôi rẻ hơn, dễ bảo quản và có hàm lượng hipoclorit cao hơn.