📚 Bài học thuộc khóa: Khoa học Xã hội & Tự nhiênXem khóa học →
Vai trò của thực vật trong đời sống
Sinh học 6 – Bài học tự học tại nhà
1. Thực vật là "lá phổi xanh" cung cấp khí ôxi
Trong quá trình quang hợp, cây xanh hấp thụ khí cacbônic (CO₂) và thải ra khí ôxi (O₂). Nhờ vậy, không khí được trong lành hơn, giúp con người và các sinh vật khác hô hấp được.
Đồng thời, thực vật còn giúp giảm bụi bẩn và hạn chế tiếng ồn trong đô thị.
Ví dụ: Một hàng cây xanh trước trường học vừa cho bóng mát, vừa làm không khí sạch hơn, giảm tiếng ồn từ con đường lớn.
2. Cung cấp thức ăn cho con người và sinh vật
Thực vật là nguồn cung cấp lương thực, thực phẩm chính cho con người:
Thức ăn cho động vật: cỏ, lá, hạt cho trâu, bò, chuột, chim,…
Nhiều loài động vật ăn thực vật, và con người lại ăn cả thực vật lẫn động vật. Vì vậy, thực vật là "mắt xích" đầu tiên của hầu hết chuỗi thức ăn.
3. Cung cấp gỗ, nguyên liệu và thuốc chữa bệnh
Gỗ và đồ dùng: bàn, ghế, giường, nhà cửa, thuyền, đồ dùng học tập.
Sợi và nguyên liệu: bông dệt vải, mía làm đường, cao su làm lốp xe, gỗ làm giấy.
Dược liệu: nhân sâm, linh chi, diếp cá, trà xanh, gừng, sả, tỏi,… được dùng làm thuốc chữa bệnh và tăng sức khỏe.
Ví dụ: Cây mía cho nước giải khát và nguyên liệu sản xuất đường; vỏ cây cao su cho nhựa làm lốp xe đạp.
4. Bảo vệ đất, nước và môi trường sống
Nhờ rễ cây bám chặt đất, tán lá cản bớt sức mạnh của mưa và dòng chảy, thực vật giúp:
Chống xói mòn, sạt lở đất ở đồi núi.
Hạn chế lũ lụt và giữ nước ngầm.
Chống hiện tượng sa mạc hóa (đất bị khô cằn, thoái hóa).
Ngoài ra, rừng và cây xanh còn là nơi ở, nơi sinh sản của nhiều loài chim, thú, côn trùng.
Ghi nhớ: Không có thực vật, con người và hầu hết sinh vật khác không thể tồn tại. Vì vậy, chúng ta cần bảo vệ rừng, trồng cây gây rừng và không chặt phá cây bừa bãi.
Câu hỏi củng cố
Hãy trả lời ngắn gọn vào vở của em:
Vì sao nói thực vật là "lá phổi xanh" của Trái Đất?
Kể tên 3 loại thực vật cung cấp lương thực và 3 loại cung cấp dược liệu mà em biết.
Rễ và tán lá của cây xanh có vai trò gì trong việc bảo vệ đất ở vùng đồi núi?
Vì sao thực vật được coi là "mắt xích đầu tiên" trong chuỗi thức ăn?
Em và gia đình có thể làm gì để bảo vệ cây xanh ở trường học và nơi em sống?