Câu 1 (Trắc nghiệm): Câu hỏi số 3?

Câu 2 (Tự luận): Khái niệm truyền thông Truyền thông là quá trình trao đổi liên tục thông tin, tư tưởng, tình cảm, chia sẻ kỹ năng và kinh nghiệm giữa hai hoặc nhiều người nhằm tăng sự hiểu biết lẫn nhau, thay đổi nhận thức và điều chỉnh thái độ, hành vi. Có thể nhớ cực ngắn: Truyền thông = trao đổi thông tin → hiểu nhau → thay đổi nhận thức → thay đổi hành vi.

Câu 3 (Tự luận): Phân loại truyền thông Theo kênh truyền thông: Trực tiếp: giao tiếp mặt đối mặt, người phát và người nhận cùng hiện diện trong không gian và thời gian. Gián tiếp: không giao tiếp trực tiếp mà thông qua phương tiện hoặc tổ chức trung gian. Theo phạm vi: Nội cá nhân: quá trình giao tiếp xảy ra trong chính bản thân con người, như suy nghĩ, tự đối thoại. Liên cá nhân: trao đổi thông tin giữa các cá nhân. Nhóm: diễn ra trong phạm vi nhóm nhỏ, yêu cầu kỹ năng giao tiếp cao hơn. Đại chúng: giao tiếp với công chúng rộng rãi qua báo chí, truyền hình, Internet, mạng xã hội...

Câu 4 (Tự luận): Truyền thông đại chúng Truyền thông đại chúng, Mass Communication, là hệ thống các phương tiện truyền thông hướng đến đông đảo công chúng nhằm cung cấp thông tin, chia sẻ, giáo dục, thuyết phục và tác động đến nhận thức, thái độ, hành vi xã hội. Đặc điểm cần nhớ: Thông điệp được sản xuất chuyên nghiệp. Phát đi nhanh và thường xuyên. Công chúng đông đảo, đa dạng. Một thông điệp có thể được công chúng hiểu khác nhau. Có khả năng tác động đến cảm xúc, suy nghĩ và hành động.

Câu 5 (Tự luận): Phương tiện truyền thông Media là các phương tiện vật chất mang nội dung để con người giao tiếp và truyền thông tin. Các loại hình báo chí thường gặp gồm báo in, phát thanh, truyền hình, báo điện tử và các sản phẩm báo chí trên nền tảng số.

Câu 6 (Tự luận): Truyền thông đa phương tiện, đa nền tảng và hội tụ Truyền thông đa phương tiện, Multimedia: kết hợp nhiều dạng như văn bản, dữ liệu, hình ảnh, âm thanh, đồ họa, video trên cùng môi trường thông tin số. Truyền thông đa nền tảng, Multiplatform Communication: một nội dung được biên tập và phân phối trên nhiều nền tảng khác nhau, phù hợp đặc thù từng nền tảng và từng nhóm công chúng. Hội tụ truyền thông, Media Convergence: sự kết hợp công nghệ, nội dung và tổ chức hoạt động truyền thông. Ví dụ dễ nhớ: một tòa soạn có thể sản xuất cùng một sự kiện thành bài báo, video, podcast, infographic và nội dung mạng xã hội.

Câu 7 (Tự luận): Các yếu tố của quá trình truyền thông Cần thuộc: Nguồn phát → Thông điệp → Kênh truyền → Người nhận. Ngoài ra còn có: Phản hồi, nhiễu, hiệu quả truyền thông và hiệu lực truyền thông. Mô hình Harold Lasswell Công thức cực quan trọng: Ai → nói gì → qua kênh nào → với ai → đạt hiệu quả gì? Có thể nhớ: Nguồn phát → Thông điệp → Kênh → Người nhận → Hiệu quả. Mô hình Shannon và Weaver Người gửi → Bộ mã hóa → Kênh → Bộ giải mã → Người nhận. Trong quá trình truyền có thể xuất hiện nhiễu. Người nhận có thể gửi phản hồi trở lại người gửi.

Câu 8 (Tự luận): Khái niệm báo chí Trong đời sống dân gian, báo chí đôi khi được nhìn nhận đơn giản như phương tiện giúp con người biết chuyện xảy ra trong xã hội hoặc là tiếng nói của cộng đồng. Tuy nhiên, những quan niệm như “mách lẻo”, “hóng hớt”, “đưa chuyện” chỉ phản ánh cách nhìn chưa đầy đủ về tính chuyên nghiệp của báo chí. Hai cách tiếp cận được ghi trong bài: Quan điểm tư sản: nhấn mạnh báo chí độc lập, báo chí tư nhân và xem báo chí như “quyền lực thứ tư”. Quan điểm vô sản: xem báo chí là phương tiện tuyên truyền, phục vụ đấu tranh xã hội, đặt dưới sự lãnh đạo chính trị và không có báo chí tư nhân theo mô hình này. Theo cách tiếp cận hệ thống, báo chí là một tiểu hệ thống trong hệ thống xã hội và có quan hệ chặt chẽ với nhiều thiết chế khác. Các yếu tố chi phối báo chí Ba nhóm rất đáng nhớ: Quyền lực chính trị. Hệ thống kinh tế. Pháp luật, văn hóa và xã hội.

Câu 9 (Tự luận): Nguồn gốc và sự phát triển của báo chí Báo chí xuất hiện từ nhu cầu trao đổi thông tin của con người. Sự xuất hiện chữ viết và các bản tin là điều kiện quan trọng. Sự phát triển của kỹ thuật in, đặc biệt kỹ thuật in ở Trung Quốc, tạo tiền đề cho báo chí phát triển. Một số mốc trong ghi chép: Thế kỷ XVI đến XVII: báo in định kỳ bắt đầu xuất hiện ở châu Âu. Năm 1836: báo La Presse của Pháp ra đời, gắn với sự phát triển của báo chí đại chúng. Cuối thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX: xuất hiện và phát triển điện ảnh, phát thanh, truyền hình. Báo chí Việt Nam Gia Định Báo, 15/4/1865: một dấu mốc rất sớm của báo chí Việt Nam. Báo Thanh Niên, 21/6/1925: do Nguyễn Ái Quốc sáng lập. Sau năm 1975: báo chí tiếp tục phát triển mạnh, đặc biệt trong thời kỳ đổi mới. Những nhân tố thúc đẩy sự hình thành báo chí Nhu cầu thông tin và giao tiếp. Sự phát triển khoa học, kỹ thuật và công nghệ. Trình độ kinh tế, văn hóa, xã hội. Chế độ chính trị, xã hội. Quan hệ và giao lưu quốc tế.

Câu 10 (Tự luận): Vị trí và vai trò của báo chí Báo chí có thể được nhìn ở nhiều vị trí: Là một bộ phận của hệ thống thiết chế xã hội. Tham gia đời sống chính trị và các quan hệ xã hội. Là một quá trình truyền thông. Tham gia giao lưu và hội nhập quốc tế. Là một bộ phận của hệ thống truyền thông đại chúng. Vai trò chính Chính trị: cung cấp, phản ánh, phân tích và bình luận các vấn đề chính trị; truyền bá chủ trương, đường lối và chính sách. Kinh tế: cung cấp thông tin kinh tế, quảng cáo, hỗ trợ hoạt động sản xuất kinh doanh. Văn hóa, xã hội: phản ánh đời sống văn hóa xã hội, quảng bá các giá trị, thành tựu khoa học, kỹ thuật và nghệ thuật; góp phần định hướng giá trị xã hội.

Câu 11 (Tự luận): Công chúng báo chí Các thuật ngữ thường gặp: The reading public: công chúng đọc báo, tạp chí, sách. Audiences: khán giả, thính giả, độc giả nói chung.

Câu 12 (Tự luận): Tiếp nhận thông tin báo chí Tiếp nhận báo chí không chỉ đơn giản là đọc, nghe hay xem. Đó còn là quá trình lĩnh hội, đánh giá, tiếp thu và biến thông tin thành nhận thức hoặc hành động. Quá trình cơ bản: Lựa chọn thông tin tiềm năng → tiếp nhận thông tin → xử lý thông tin → hình thành nhận thức, thái độ, hành vi. Ba cách tiếp nhận được ghi trong bài Tiếp nhận để lấy thông tin. Tiếp nhận lý tính để nghiên cứu, phân tích. Tiếp nhận cảm tính để tìm sự đồng cảm. Bốn cấp độ tiếp nhận Cấp độ 0: chỉ tiếp xúc bề mặt, nhớ rất ít và chưa hiểu thông điệp. Cấp độ tương đồng: tiếp nhận và đồng tình hoàn toàn với thông điệp. Cấp độ tương đối: có chọn lọc, đồng ý một phần nhưng không hoàn toàn. Cấp độ đối lập: phản đối hoặc có quan điểm trái chiều với thông điệp báo chí. CHƯƠNG II. BẢN CHẤT VÀ ĐẶC ĐIỂM CỦA HOẠT ĐỘNG BÁO CHÍ

Câu 13 (Tự luận): Báo chí là một loại hình truyền thông đại chúng Báo chí mang những đặc trưng nổi bật của thông tin đại chúng. Bản chất hoạt động báo chí là quá trình thông tin hai chiều: Báo chí → Công chúng: phản ánh đời sống, phục vụ nhu cầu thông tin, tác động đến nhận thức và hành vi, định hướng thông tin. Công chúng → Báo chí: cung cấp thông tin, góp phần xây dựng sản phẩm, tiêu thụ và đánh giá sản phẩm báo chí, cung cấp nguồn lực và tài chính.

Câu 14 (Tự luận): Báo chí là hoạt động chính trị, xã hội Thông tin báo chí phản ánh sự việc từ một lập trường và quan điểm nhất định. Vì vậy thông tin báo chí thường gắn với đời sống chính trị, xã hội. Nội dung báo chí có thể: Phản ánh, phân tích, bình luận các vấn đề chính trị trong nước và quốc tế. Phản ánh hoạt động của các tổ chức chính trị và hệ thống chính trị. Truyền bá đường lối, chủ trương và chính sách.

Câu 15 (Tự luận): Báo chí là hoạt động kinh tế, dịch vụ Hoạt động báo chí cũng có yếu tố kinh doanh và thu lợi nhuận để duy trì hoạt động. Hai yếu tố cơ bản: Sản phẩm báo chí, truyền thông là một loại hàng hóa đặc biệt. Quảng cáo là một nguồn thu quan trọng. Hoạt động kinh tế của báo chí có hai mặt: Tạo động lực cho báo chí phát triển. Có nguy cơ dẫn đến thương mại hóa nếu chạy theo lợi nhuận quá mức. Quảng cáo có thể thúc đẩy tiêu dùng, hỗ trợ doanh nghiệp và tạo doanh thu cho cơ quan báo chí. Yêu cầu: hoạt động quảng cáo cần chuyên nghiệp, đúng quy định và cung cấp thông tin hữu ích cho công chúng.

Câu 16 (Tự luận): Thông tin và thông tin báo chí Thông tin: hoạt động truyền tin, báo tin hoặc thông báo cho người khác biết về sự vật, sự việc và các quá trình trong đời sống. Thông tin báo chí: quá trình thu thập, xử lý và truyền tải thông tin nhằm phục vụ rộng rãi công chúng. Có thể nhìn thông tin từ phía công chúng thành: Thông tin tiềm năng: toàn bộ những gì báo chí đưa đến cho công chúng. Thông tin thực hiện: phần thông tin công chúng thực sự tiếp nhận. Thông tin hữu ích: phần thông tin có ích và được công chúng ghi nhớ hoặc sử dụng. Muốn tăng thông tin hữu ích Thông tin cần mới mẻ, độc đáo, hấp dẫn. Phổ biến kịp thời và đúng thời điểm. Trình bày rõ ràng, dễ hiểu, phù hợp công chúng. Sử dụng phương tiện truyền thông hiện đại và hiệu quả.

Câu 17 (Tự luận): Các đặc điểm quan trọng của thông tin báo chí Tính thời sự Thông tin liên quan đến sự kiện mới xảy ra, đang diễn ra hoặc sự kiện cũ nhưng vừa được phát hiện và nhận thức lại. Tính thời sự gắn với đời sống hiện tại của công chúng. Các khái niệm đi kèm: Cái mới: xuất hiện theo quy luật, có khả năng phát triển. Cái lạ: xuất hiện ngẫu nhiên, không nhất thiết theo quy luật và có thể nhanh chóng mất đi. Cái thật: phản ánh điều có thật, sự việc đã xảy ra. Cái đúng: phù hợp với bản chất của sự việc. Cái trúng: đánh trúng vấn đề xã hội và mối quan tâm của công chúng. Cái hay: nội dung có ý nghĩa xã hội, hấp dẫn công chúng. Có thể nhớ: Thông tin tốt = mới + thật + đúng + trúng + hay. Tính công khai Báo chí đưa thông tin ra công chúng rộng rãi. Tính công khai tạo nên sức mạnh xã hội của báo chí, góp phần hình thành dư luận xã hội và huy động nguồn lực xã hội. Tính mục đích Thông tin báo chí được tạo ra để phục vụ những mục tiêu nhất định, trong đó có mục tiêu chính trị, xã hội. Tính định kỳ Báo in thường xuất bản theo chu kỳ cố định như ngày, tuần hoặc tháng. Phát thanh và truyền hình có chu kỳ ngắn hơn, có thể cập nhật trực tiếp. Báo điện tử không bị ràng buộc chặt bởi chu kỳ nhưng vẫn phải duy trì tần suất cập nhật phù hợp thói quen công chúng. Tính phong phú, đa dạng Đối tượng phản ánh đa dạng. Cách thể hiện phong phú. Tâm lý và sở thích công chúng khác nhau. Kênh truyền thông đa dạng. Phương tiện truyền tải đa dạng. Thông tin có thể tiếp cận đa chiều, đa góc độ. Tính dễ nhớ, dễ hiểu Sử dụng từ ngữ quen thuộc. Trình bày ngắn gọn, súc tích, rõ ràng, mạch lạc. Hạn chế số liệu quá phức tạp. Tuy nhiên vẫn phải đảm bảo nội dung đủ sâu. Tính tương tác Là sự giao tiếp hai chiều giữa chủ thể truyền thông và công chúng. Nhờ phản hồi, người làm báo biết được nhu cầu, thái độ và đánh giá của người tiếp nhận. Mục tiêu là tăng sự đồng thuận và hiệu quả truyền thông. Tính đa phương tiện Kết hợp văn bản, hình ảnh, đồ họa, âm thanh, video và khả năng tương tác. Đây là một đặc trưng nổi bật của báo chí hiện đại, đặc biệt báo điện tử. CHƯƠNG III. CHỨC NĂNG VÀ NGUYÊN TẮC HOẠT ĐỘNG BÁO CHÍ

Câu 18 (Tự luận): Khái niệm chức năng báo chí Chức năng báo chí là mục đích, vai trò và lý do tồn tại của hoạt động báo chí nhằm đáp ứng nhu cầu thông tin của xã hội và công chúng. Các chức năng cơ bản Đây là phần rất dễ vào thi, nên thuộc theo cụm: Thông tin, giao tiếp. Tư tưởng. Quản lý, giám sát và phản biện xã hội. Khai sáng, văn hóa, giải trí. Kinh tế, dịch vụ.

Câu 19 (Tự luận): Chức năng thông tin và giao tiếp Báo chí ra đời từ nhu cầu giao tiếp và trao đổi thông tin của con người. Tin tức và báo chí giúp quá trình trao đổi thông tin trong xã hội diễn ra nhanh, rộng và thường xuyên. Đây là nền tảng của nhiều chức năng khác.

Câu 20 (Tự luận): Chức năng tư tưởng Chức năng tư tưởng là khả năng của báo chí truyền truyền, quảng bá và lan tỏa hệ tư tưởng trong đời sống xã hội. Ý nghĩa: tạo định hướng cho hoạt động báo chí và định hướng dư luận xã hội. Cách thực hiện: Tuyên truyền, giáo dục lý tưởng xã hội. Định hướng tư tưởng. Lan tỏa các giá trị tích cực. Đấu tranh với các biểu hiện tiêu cực. Yêu cầu đối với người làm báo: Có kiến thức chính trị vững vàng. Có lập trường kiên định và gắn bó với nhân dân. Có tầm nhìn rộng và khả năng phân tích.

Câu 21 (Tự luận): Chức năng quản lý, giám sát và phản biện xã hội Giám sát có thể hiểu là theo dõi và kiểm tra xem hoạt động có thực hiện đúng quy định hay không. Báo chí giúp: Phản ánh chính sách và thực tế đời sống một cách khách quan. Truyền bá chính sách. Tạo kênh phản hồi từ người dân đến cơ quan quản lý nhà nước. Tiếp nhận ý kiến của nhân dân và chuyên gia để góp phần hoàn thiện chính sách. Phát huy dân chủ, tăng cường giám sát xã hội. Góp phần phòng chống tham nhũng và tiêu cực. Để thực hiện tốt chức năng này, tác nghiệp báo chí cần độc lập, khách quan, chủ động điều tra và có trách nhiệm với thông tin đăng tải.

Câu 22 (Tự luận): Chức năng khai sáng, văn hóa và giải trí Khai sáng Giúp mở mang dân trí. Gắn với khoa học, công nghệ, giáo dục và đào tạo. Báo chí góp phần bảo tồn giá trị văn hóa thông qua giáo dục truyền thống. Khích lệ sáng tạo và hình thành giá trị mới. Phê phán thói hư, tật xấu. Thúc đẩy giao lưu văn hóa với các dân tộc và cộng đồng quốc tế. Giải trí Báo chí cung cấp các nội dung giúp con người thư giãn và đáp ứng nhu cầu tinh thần. Các hình thức có thể khác nhau theo loại hình: Truyền hình có trò chơi, giải trí, chương trình nghệ thuật. Phát thanh có âm nhạc, lời nói, kịch phát thanh. Báo in có nội dung giải trí, truyện ngắn... Báo điện tử có video, podcast và các sản phẩm đa phương tiện.

Câu 23 (Tự luận): Chức năng kinh tế, dịch vụ Trong nền kinh tế thị trường, sản phẩm báo chí cũng chịu tác động của quan hệ cung cầu. Quảng cáo là một nội dung quan trọng của chức năng kinh tế dịch vụ. Vai trò của quảng cáo: Thúc đẩy tiêu thụ hàng hóa. Hỗ trợ doanh nghiệp. Tạo nguồn thu giúp cơ quan báo chí duy trì, đầu tư và nâng cao chất lượng hoạt động.

Câu 24 (Tự luận): Nguyên tắc hoạt động báo chí Trong ghi chép có các nguyên tắc lớn: Tính khuynh hướng, trong đó tính đảng được xem là mức độ cao của tính khuynh hướng. Tính khách quan và chân thật. Tính nhân dân và dân chủ. Tính dân tộc và quốc tế. Tính nhân văn, nhân đạo. Tính khuynh hướng và tính đảng Báo chí cách mạng thể hiện lập trường nhất định, gắn với lợi ích và quan điểm chính trị. Trong ghi chép, tính đảng thể hiện ở việc báo chí xác định lập trường, tuyên truyền chủ trương và chính sách. Nó thể hiện trên ba phương diện: Về xã hội. Về tổ chức. Về tư tưởng. Sự lãnh đạo đối với báo chí Thể hiện ở việc định hướng đường lối, chính trị và nội dung thông tin. Công tác tổ chức, cán bộ cần xây dựng đội ngũ lãnh đạo và người làm báo có năng lực, phẩm chất và khả năng thực hiện nhiệm vụ. PHẦN CẦN HỌC THUỘC TRƯỚC KHI THI Nếu thời gian ít, hãy ưu tiên thuộc 12 cụm sau: Khái niệm truyền thông. Trực tiếp và gián tiếp. Nội cá nhân, liên cá nhân, nhóm, đại chúng. Nguồn phát, thông điệp, kênh, người nhận, phản hồi, nhiễu. Mô hình Lasswell. Mô hình Shannon và Weaver. Khái niệm và nguồn gốc báo chí. Các mốc Gia Định Báo 1865, Thanh Niên 1925. Khái niệm và vai trò công chúng. Các đặc điểm thông tin báo chí: thời sự, công khai, mục đích, định kỳ, phong phú, dễ hiểu, tương tác, đa phương tiện. Năm chức năng báo chí: thông tin giao tiếp, tư tưởng, quản lý giám sát phản biện, khai sáng giải trí, kinh tế dịch vụ. Các nguyên tắc: khuynh hướng, khách quan chân thật, nhân dân dân chủ, dân tộc quốc tế, nhân văn nhân đạo. Một câu mẹo để nhớ 5 chức năng báo chí: “Thông Tư Quản Khai Kinh” Thông = Thông tin giao tiếp Tư = Tư tưởng Quản = Quản lý, giám sát, phản biện Khai = Khai sáng, giải trí Kinh = Kinh tế, dịch vụ Còn 8 đặc điểm thông tin báo chí, nhớ cụm: “Thời Công Mục Định, Phong Dễ Tương Đa” Thời sự → Công khai → Mục đích → Định kỳ → Phong phú → Dễ hiểu → Tương tác → Đa phương tiện. Mình có thể làm tiếp bộ này thành 30 câu trắc nghiệm kèm đáp án, bộ câu hỏi tự luận dễ vào thi, hoặc bản học thuộc siêu ngắn khoảng 3–4 trang. đây nữa Phần này bổ sung rất đúng vào Chương III: Nguyên tắc hoạt động báo chí, cụ thể là nguyên tắc khách quan, chân thật. Mình ghép lại cho bạn thành bản dễ học như sau, chứ để nguyên chữ trong vở thì đến lúc thi mắt còn bận giải mã chữ trước khi não kịp nhớ bài. Nguyên tắc khách quan, chân thật Nhà nước quản lý hoạt động báo chí bằng pháp luật. Báo chí vừa tuyên truyền, phổ biến pháp luật, vừa tham gia giám sát việc thực thi pháp luật. Hoạt động báo chí và truyền thông cần được kiểm tra, giám sát để sản phẩm, dịch vụ bảo đảm chất lượng về chính trị, văn hóa, khoa học và chuyên môn nghiệp vụ. Khách quan là phản ánh sự vật, hiện tượng dựa trên thực tế tồn tại, không phụ thuộc vào ý thức hay ý chí chủ quan của con người; phản ánh trung thực và không thiên lệch. Chân thật là phản ánh đúng bản chất của hiện thực khách quan. Yêu cầu chân thật cao hơn việc chỉ nêu đúng một sự việc riêng lẻ, vì thông tin còn phải thể hiện đúng bản chất và bối cảnh của sự việc. Vai trò của nguyên tắc khách quan, chân thật Nguyên tắc này là nền tảng tạo nên sức mạnh, uy tín và danh dự của cơ quan báo chí, đồng thời xây dựng niềm tin của công chúng. Nó giúp báo chí phản ánh đúng thực tế, định hướng công chúng đúng đắn và hạn chế tình trạng thông tin một chiều hoặc áp đặt. Đây cũng là cơ sở để nhà báo lựa chọn sự kiện, góc nhìn, nguồn tin và cách diễn đạt phù hợp, từ đó nâng cao chất lượng tác phẩm báo chí.

Câu 25 (Tự luận): cấp độ bảo đảm khách quan, chân thật Cấp độ 1: Lựa chọn sự kiện phù hợp với bản chất của tình hình thực tế khách quan. Cấp độ 2: Phát hiện và lựa chọn sự kiện phù hợp với nhu cầu, sự quan tâm của công chúng. Cấp độ 3: Lựa chọn góc nhìn và cách tiếp cận đúng với bản chất của sự kiện, vấn đề. Cấp độ 4: Lựa chọn chi tiết, dữ liệu và nguồn tin xác thực, đáng tin cậy. Cấp độ 5: Sử dụng ngôn từ và giọng điệu phản ánh đúng bản chất sự kiện, bảo đảm tính chân thật. Để nhớ 5 cấp độ, bạn chỉ cần thuộc chuỗi: Sự kiện → Nhu cầu công chúng → Góc nhìn → Nguồn tin → Ngôn từ. Vậy phần nguyên tắc trong tài liệu của bạn hiện có thể học theo cụm: khuynh hướng và tính đảng → khách quan, chân thật → nhân dân, dân chủ → dân tộc, quốc tế → nhân văn, nhân đạo.